Toen de raad stilviel

Venray, 28-5-2026

Afgelopen raadsvergadering op 26-5-26 diende Eerlijk Venray een motie van afkeuring in richting burgemeester Michiel Uitdehaag. Niet omdat wij vooruit wilden lopen op een politieonderzoek richting enkele ambtenaren. Niet omdat wij menen nu al juridisch vast te kunnen stellen wat waar is of niet. Maar omdat voor ons een bestuurlijke grens was bereikt in de wijze waarop de burgemeester met signalen, meldingen, vragen en communicatie richting de raad is omgegaan.

Wat tijdens het debat zichtbaar werd, ging uiteindelijk over iets veel groters dan alleen deze motie.

Vanaf het begin hebben wij geprobeerd om hierover eerst bestuurlijk en inhoudelijk in gesprek te gaan. Meerdere keren is gevraagd om overleg. Zo hebben wij de burgemeester zelfs op de dag van de raadsvergadering vooraf nogmaals nadrukkelijk gevraagd om hierover met ons in gesprek te gaan. Aan deze uitnodiging heeft de burgemeester helaas geen enkel gehoor meer gegeven.

Tegelijkertijd bleven onze fundamentele vragen onbeantwoord. Niet alleen namens Eerlijk Venray, maar juist ook ten behoeve van de controlerende taak van de gehele raad. Vragen over bestuurlijke omgang met signalen, over informatievoorziening richting de raad, over de wijze waarop meldingen zijn behandeld, over het blijven verwijzen naar “anonieme meldingen”, terwijl daar feitelijk geen sprake meer van was omdat wij alle aanvullende informatie al vertrouwelijk met de burgemeester hadden gedeeld.

Daarbij draaide onze motie nadrukkelijk niet om de vraag of schuld juridisch al vaststaat. Dat is aan onafhankelijk onderzoek. Waar het voor ons wél om draaide, was een veel fundamentelere bestuurlijke vraag:

Hoe kan richting de raad worden gesteld dat er “geen signalen” zouden zijn, terwijl op basis van diezelfde signalen inmiddels een politieonderzoek loopt?

Juist op die vraag viel het debat zichtbaar stil.

Niet omdat letterlijk niemand meer sprak. Maar omdat vanaf dat moment nauwelijks nog inhoudelijk werd ingegaan op die bestuurlijke tegenstrijdigheid. In plaats daarvan verschoof het debat zichtbaar richting het willen voorkomen van reputatieschade en politieke gevolgen voor de burgemeester.

Wat daarbij misschien nog wel het meest opvallend was, was dat er vanuit de raad nauwelijks bestuurlijke nieuwsgierigheid of kritische reflectie zichtbaar leek op het feit dát er überhaupt een politieonderzoek noodzakelijk werd geacht op basis van dezelfde signalen waarvan de burgemeester eerder richting de raad in zijn beantwoording op onze schriftelijke vragen stelde dat die signalen er niet zouden zijn.

En precies daar werd voor ons zichtbaar waar het debat werkelijk over begon te draaien.

Tijdens de vergadering werd meerdere keren gesteld dat onze motie onvoldoende onderbouwd zou zijn. Dat terwijl wij voorafgaand én tijdens het debat juist uitgebreid hebben toegelicht waar de motie bestuurlijk op gebaseerd was. Daarbij hebben wij zelfs aangeboden om raadsleden tijdens een schorsing vertrouwelijk kennis te laten nemen van aanvullende correspondentie en communicatie, juist omdat deze vanwege privacy en persoonlijke omstandigheden niet volledig openbaar gedeeld kon worden.

Dat betekent niet dat daarmee automatisch alles bewezen is. Maar het maakt het verwijt dat er “helemaal geen onderbouwing” zou zijn, naar onze mening bestuurlijk moeilijk houdbaar.

Wat voor ons uiteindelijk het meest confronterend was, was hoe snel onze bestuurlijk controlerende kernvragen naar de achtergrond verdwenen en het debat vooral begon te draaien om reputatiebescherming.

Daarmee werd zichtbaar dat binnen de raad fundamenteel verschillend wordt gekeken naar bestuurlijke verantwoordelijkheid en de wijze waarop met signalen moet worden omgegaan.

Voor Eerlijk Venray gaat bestuurlijke verantwoordelijkheid namelijk niet pas spelen wanneer alles juridisch volledig is afgerond of bevestigd. Juist zodra er al signalen, meldingen en zorgen van mensen bestaan, hoort een gemeenteraad kritisch te blijven op informatievoorziening, bestuurlijke omgang en transparantie richting de raad en inwoners.

Alhoewel de raad formeel wel kennis heeft gehad van de reactie van de burgemeester op onze schriftelijke vragen en informeel kennis had kunnen vernemen dat er al wel sprake is van een politieonderzoek vanuit onze eigen berichtgeving, begrijpen wij tegelijkertijd ook dat niet iedere partij over dezelfde context, correspondentie of vertrouwelijke informatie beschikte. Een deel daarvan kon vanwege privacy en zorgvuldigheid bewust niet volledig openbaar worden gemaakt. Dat maakt het debat ingewikkeld en verklaart mogelijk ook waarom sommige partijen vooral vanuit bestuurlijke voorzichtigheid reageerden.

Evengoed was het voor ons belangrijk genoeg om toch te bespreken, aangezien deze situatie zichtbaar liet zien hoe de overige partijen bestuurlijk omgaan met signalen waarvan de volledige inhoud vanwege vertrouwelijkheid nog niet openbaar gedeeld kan worden, maar waarvan de bestuurlijke relevantie al wél vaststaat. 

Want uiteindelijk draait lokale politiek niet alleen om bestuurlijke rust of institutionele bescherming. Het draait ook om mensen die verwachten dat signalen serieus genomen worden. Dat meldingen niet enkel procedureel worden benaderd. Dat de raad haar controlerende taak serieus blijft uitvoeren en dat bestuurlijke verantwoordelijkheid óók betekent dat serieus wordt stilgestaan bij de bestuurlijke betekenis van signalen en ontwikkelingen, óók wanneer die nog niet volledig openbaar of juridisch afgerond zijn.

Toen de raad stilviel, werd zichtbaar dat bestuurlijke rust, institutionele voorzichtigheid en reputatiebescherming van de burgemeester voor veel partijen zwaarder leken te wegen dan het publiekelijk erkennen en kritisch bespreken van signalen die inmiddels aanleiding hadden gegeven tot een politieonderzoek, waarbij de politieke en bestuurlijke belangen belangrijker leken te worden gevonden dan het belang van de mensen.

De lokale politiek behoort echter geen bestuurlijke ongemakkelijkheid te vermijden of reputaties te beschermen wanneer er kritische vragen ontstaan. Lokale politiek hoort in de eerste plaats te draaien om mensen die verwachten dat signalen serieus genomen worden, dat de raad haar controlerende taak blijft uitvoeren en dat bestuurlijke verantwoordelijkheid niet afhankelijk wordt van politieke gevoeligheid of institutionele voorzichtigheid.

Juist daarom zullen wij ons blijven uitspreken, ook wanneer dat politiek ongemakkelijk is. Dat is ook precies waarvoor Eerlijk Venray is opgericht.  

- Ricardo Sousa-Hendriks, fractievoorzitter Eerlijk Venray

Diegene die het gemist hebben, kunnen de raadsvergadering hier terugkijken:

https://venray.raadsinformatie.nl/vergadering/1407720

Vanaf 3:33:33 wordt de motie van afkeuring in behandeling genomen.